Biografia autora                                                                                                                                     

Sofokles (ok. 496-406pne.) był jednym z trzech największych pisarzy tragedii w starożytnej Grecji. Był bardzo aktywny w świecie polityki oraz religii. Jego utwory skupiały się na ludzkich pożądaniach i ich połączenie z przeznaczeniem. Także do teatru greckiego wprowadził trzeciego aktora, co pozwalało na tworzenie bardziej skomplikowanych dialogów.

Geneza utworu                                                                                                             

Antygona skupia się na motywie konfliktu tragicznego pomiędzy prawem boskim (obowiązek pogrzebania brata) a prawem ludzkim (rozkaz Kreona zakazujący pochówku zdrajcy). Tragizm Antygony polega na tym, że niezależnie od wyboru, czeka ją klęska. Musi złamać albo boskie, albo ludzkie prawo.

Plan wydarzeń 

1. Wprowadzenie - Śmierć braci, wydanie edyktu zabraniający pochowania Polinejkesa

2. Decyzja Antygony - Decyzja pochówku Polinejkesa przez Antygonę

3. Aresztowanie - Złapanie Anygonę na gorącym uczynku, dziewczę broni swojej decyzji

4. Konflikt z Haimonem - Skazanie Antygonę na zamurowanie żywcem, próba Haimona przekonania ojca do zmiany decyzji

5. Ostrzeżenie Tejrezjasza - Przemowa Tejrezjasza do władcy o oburzeniu bogów

6. Katastrofa - Udanie się Kreona do grobowca by uwolnić Antygonę, powieszenie Antygony doprowadząca do samobójstwa Haimona i Eurydyka.
   
   

Refleksje po przeczytaniu

Do dodania

Refleksje po omówieniu

Omówienie lektury rzuciło światło na mój sposób myślenia na temat symboliki tej historii i też ogólnie na temat tragedii antycznej. 

Źródła

https://aleklasa.pl/liceum/c300-lektury/antygona-tragedia  

https://www.bryk.pl/lektury/sofokles/antygona.biografia-autora

https://www.bryk.pl/lektury/sofokles/antygona.geneza-utworu-i-gatunek

"Antygona", Sofokles

Hera (Junona)

Hera, trzecia córka Kronosa, była królową olimpu oraz boginią niebos i płodności. Urodzona w Argos lub na wyspie Samos, krótko po narodzinach była połknięta przez ojca i uratowana przez Zeusa, podobnie jak jej rodzeństwo. W czasie wojny bogów z tytanami Reja powierzyła jej opiece Okeanosa i Tethys, zanim brat odnalazł ją w Knossos na Krecie lub na górze Tornaks przybierając postać zziębniętej kukułki, którą Hera rozgrzewała w rękach potem wrócił do swej postaci i zmusił małżeństwo z nim. Na ślub przyszli wszyscy bogowie z dużą ilością podarunków i nazwano ten dzień świętem Dedala. Urodziła czworga dzieci: Ares, bóg wojny; Hebe, bogini młodości; Hefajstos, bóg kowalstwa oraz Ejlejtyja, bogini porodu. 

Jej atrybuty są między innymi: paw, lilia i owoc granatu

Geneza utworu

"Mitologia" Parandowskiego to zorganizowany zbiór mitów greckich oraz rzymskich mając na celu popularyzację i interpretację mitów wyjaśniających świat i wierzeń dawnych cywilizacji.

Otóż powody autorstwa utworu:

• Miłość do antyku: Jan Parandowski był wybitnym znawcą kultury starożytnej Grecji i Rzymu, co stanowiło główną inspirację do stworzenia "Mitologii".

• Popularyzacja wiedzy: Dzieło miało na celu przybliżenie współczesnemu czytelnikowi historii i wierzeń starożytnych, czyniąc je bardziej dostępnymi.

• Praca naukowa i pasja: Utwór jest efektem gruntownej wiedzy Parandowskiego oraz jego głębokiej pasji do tego tematu. 

Legendy kreteńskie - plan wydarzeń

1. Budowa labiryntu przez Dedala pod rozkazem króla krety, Minos

2. Tęsknota wynalazca za ojczyzną, prośba króla o wyjście z krety

3. Zamkięcie Dedala oraz jego syna, Ikara, w labiryncie.

4. Ucieczka ojca i syna z labiryntu przy użyciu skrzydeł ulepionych woskiem

5. Zbytnie zbliżenie Ikara do słońca, zgona syna

Źródła

https://pl.wikipedia.org/wiki/Hera

https://pl.wikipedia.org/wiki/Dedal

Jan Parandowski, Mitologia: Wierzenia i podania Greków i Rzymian

Biografia autora

William Sheakespeare, urodzony w Stratford-upon-Avon, napisał liczne sztuki które są uważane za jedne z najlepszych arcydzieł angielskiej literatury. Poeta nie tylko stworzył najwybitniejsze przykłady zachodniej literatury, on też dzięki nim rozwinął teatr elżbietański, poprzez zwiększenie wymagań czego można pokazać za pomocą postaci, scenariusza lub fabuły.

Geneza utworu

Geneza „Romea i Julii” nie jest jednoznaczna i znaleźć ją można w wielu źródłach. Utwór głównie przedstawia silny konflikt bohatera (często jednostki wybitnej) z siłami wyższymi, losem, historią i otoczeniem, który nieuchronnie prowadzi do katastrofy. Ten motyw bazuje się na antyku, lecz styl w którym to jest pisanym nie trzyma się starożytnych zasadach, gdyż zaprzecza jedności czasu, miejsca oraz akcji.

Plan wydarzeń

1. Uliczna bójka śług sprzeciwiających się rodów (Niedziela)

2. Zapowiedź uczty u Kapuletów

3. Spotkanie Romea i Julii na balu

4. Nocna rozmowa kochanków

5. Wizyta Romea u ojca Laurentego (Poniedziałek)

6. Powiadomienie Marty o terminie ślubu, udzielenie sakramentu w celi mnicha

7. Zabicie Merkucja przez Tybalta, a Tybalta - Romeo

8. Wygnanie z miasta Romea

9. Decyzja pana Kapuleta o ślubie Julii z Parysem

10. Pożegnanie młodych małżonków w komnacie Julii (Wtorek)

11. Spotkanie i omówienie planu z ojcem Laurentym

12. Wypicie mikstury sennej przez Julię (Środa)

13. Przygotowania do ślubu z Parysem (Czwartek)

14. Znalezienie pozornie nieżywej Julii przez jej rodzinę

15. Otrzymanie przez Romea kainowych wieści o zgonie kochanki i decyzja samobójstwa

16. Niedostarczenie młodego Montekiego list o przeżyciu Julii

17. Zabicie Parysa przez Romea przed grobem Julii (Piątek)

18. Wypicie przez Romea trucizny

19. Przebudzenie i samobójstwo Julii

20. Pogodzenie rodów Montekich i Kapuletów

Refleksje po przeczytaniu

Do dodania

Refleksje po omówieniu

Do dodania po omówieniu

Źródła

https://pl.wikipedia.org/wiki/William_Shakespeare

W. Shakespeare, Romeo i Julia, tłum. J Paszkowski, Wydawnictwo GREG, Kraków 2023.

Geneza utworu

Powstany na początku 17. wieku, "Makbet" czerpał treść historii z "Kroniki Anglii, Szkocji i Irlandii" Raphaela Holinsheda, lecz obaj autorzy byli dalecy od prawdy historycznej. Napisana przez nich postać Banko jest nieznana w historii, w przeciwieństwie do Makbeta i Dunkana, gdzie Makbet panował w Szkocji od lat 1039 do 1056, pokonywając uzurpatora Dunkana, lecz z sensowniejszymi motywami niż w dramacie.

Plan wydarzeń

1. Wynagrodzenie Makbeta za jego wojenne zasługi tytułem tana Kawdoru

2. Pierwsza przepowiednia czarownic odsłaniająca przyszłość Makbeta i Banka

3. Powrót Makbeta do Iverness, planowanie zbrodni

4. Zamordowanie Dunkana podczas jego gościny na zamku Makbeta

5. Ucieczka synów królewskich: Malkolma i Donalbeina

6. Objęcie władzy w Szkocji przez uzurpatora

7. Śmierć Banka przez morderców Makbeta, ucieczka jego syna - Fleance'a

8. Uczta w pałacu w Forres - pojawienie się widma niedawno zamordowanego Banka

9. Rządy tyrana, nękanego lękiem przed utratą władzy i wykryciem sprawców zbrodni

10. Druga przepowiednia czarownic, rodząca w Makbecie poczucie bezkarności

11. Ucieczka Makdufa do Anglii, zamordowanie jego żony i dzieci pod rozkazem króla w akcie odwetu za opozycyjną akcję tana Fife'u

12. Planowanie przez uciekinierów (Malkolm i Makduf) zemsty przeciw uzurpatorowi, mobilizacja wojsk

13. Oblężenie przez wojska angielskie pałac zamku Dunsinane, w którym jest tyran

14. Obłęd i samobójstwo Lady Makbet

15. Śmierć Makbeta z ręki Makdufa

Refleksje po przeczytaniu

Ten utwór dał mi do myślenia czy mógł w sposób niemorderczy stać się królem, gdyż fatum nie da się ominąć

Refleksje po omówieniu

Do dodania po omówieniu

Źródła

W. Shakespeare, Makbet, tłum. Leon Urlich, Grupa Wydawnicza Foksal, Warszawa 2024